Η φόνισσα

Ένα μοναδικό βιβλίο, που δεν μπόρεσα παρά να το δω από το πρίσμα του #metoo. Αν συμβαίνουν τώρα όσα συμβαίνουν και φρίττουμε, φαντάσου πόσα συνέβαιναν τότε κι ήταν ο κανόνας! Οι γυναίκες ήταν βάρος, ειδικά για τις φτωχές οικογένειες, κι ιδιοκτησία του αντρός τους.
Η γριά Χαδούλα, χήρα Ιωάννη Φράγκου, παραλογίζεται κι αρχίζει να δολοφονεί μικρά κορίτσια, για να τα γλιτώσει από μια δύσκολη ζωή, όπως η δική της. Αυτό που κάνει είναι φυσικά φρικιαστικό, αλλά στα πλαίσια του λογοτεχνικού έργου, θέλησα να τη δικαιολογήσω. Εκφράζει, ίσως αθέλητα, το μίσος της κοινωνίας για τις γυναίκες, μη μπορώντας να το διαχειριστεί κι η ίδια η Φόνισσα.
Μου θύμισε τη Μήδεια, αλλά σ' αντίθεση μ' εκείνη που αναλήφθηκε στους ουρανούς, η Χαδούλα βρίσκει τον θάνατο κάπου μεταξύ θείας κι ανθρώπινης δικαιοσύνης. Ίσως αυτό το διαφορετικό τέλος να σηματοδοτεί την αλλαγή που είχε επιτευχθεί από τα αρχαία χρόνια ως τον 20ό αιώνα ως προς τη θέση των γυναικών στην κοινωνία. Στην αρχαία κοινωνία όπου η γυναίκα ήταν πράγμα και περνούσε όλη της τη ζωή μέσα στο σπίτι, έπρεπε να δικαιωθεί στην τέχνη, για να αποκατασταθεί η αδικία. Ίσως σε έναν μελλοντικό κόσμο σ' ένα μεγάλο λογοτεχνικό έργο η γυναίκα που σκότωνει παιδιά, να τιμωρείται κανονικά, εγκόσμια και νομικά, κι αυτό να σημαίνει ότι οι γυναίκες είναι πραγματικά ίσες με τους άνδρες κι όχι κατ' επίφαση.