Τι δεν μπορεί να αγοράσει το χρήμα

Το βιβλίο του Sandel είναι μια οξεία και πολύ εύστοχη κριτική της σύγχρονης κοινωνίας της αγοράς. Το βασικό του επιχείρημα είναι ότι το χρήμα και η λογική της αγοράς έχουν επεκταθεί σε πεδία της ζωής όπου δεν θα έπρεπε να κυριαρχούν, αλλοιώνοντας έτσι αξίες όπως η αξιοπρέπεια, η δικαιοσύνη, η εκπαίδευση, η υγεία και η ανθρώπινη σχέση.

Η δύναμη του βιβλίου βρίσκεται στο ότι δεν περιορίζεται σε μια αφηρημένη ηθικολογία. Ο Sandel χρησιμοποιεί συγκεκριμένα παραδείγματα από την καθημερινή, κοινωνική και πολιτική ζωή, δείχνοντας πώς η εμπορευματοποίηση δεν λύνει απλώς προβλήματα αλλά συχνά διαβρώνει το ίδιο το νόημα των πραγμάτων. Έτσι, θέτει ένα ουσιαστικό ερώτημα: δεν αρκεί να ρωτάμε τι μπορεί να αγοραστεί, αλλά τι πρέπει να μένει έξω από την αγορά.

Κριτικά, μπορεί να ειπωθεί ότι το βιβλίο είναι περισσότερο φιλοσοφικό και παρεμβατικό παρά συστηματικά οικονομικό· δηλαδή ανοίγει πολύ σημαντικά ηθικά ζητήματα χωρίς πάντοτε να δίνει πλήρως επεξεργασμένες πρακτικές λύσεις. Ωστόσο, αυτή δεν είναι αδυναμία τόσο όσο συνειδητή επιλογή: ο στόχος του είναι να μας αναγκάσει να ξανασκεφτούμε τα όρια της αγοράς.

Συνολικά, πρόκειται για ένα εξαιρετικά σημαντικό, προσιτό και προκλητικό βιβλίο, που ασκεί ισχυρή κριτική στον οικονομισμό της εποχής μας και υπερασπίζεται την ιδέα ότι δεν έχουν όλα τιμή, επειδή δεν έχουν όλα την ίδια ηθική αξία.